Personalidad sa Negosyo: Si Mee Kim ng CEO SUITE

PULLQUOTE: “Sa tingin ko, ang Shanghai ay isa sa pinakamahal na lungsod sa mundo kung nais mong mapanatili ang mataas na pamantayan ng kalidad ng serbisyo – ang hamon ay ang kakayahang gawing kita ang mga oportunidad sa negosyo sa kabila ng mataas na gastos sa operasyon.”

Ang CEO SUITE ay isang five-star na serviced office provider na may operasyon sa Shanghai, Singapore, Kuala Lumpur, at Jakarta. Si Mee Kim, na may 15 taong karanasan sa industriya, ay nagbahagi ng kanyang mga pananaw sa merkado sa EuroBiz.

Kumusta ang merkado para sa mga serviced office sa Shanghai?

Kumpara sa ibang lungsod sa Asya, napakabago pa rin ng mga serviced office sa Tsina, at nasa Shanghai ang pinakamalaking konsentrasyon ng suplay. Gayunpaman, wala pang 10 center dito kumpara sa humigit-kumulang 40 sa Singapore, kaya malaki pa ang puwang para lumago! Binuksan namin ang una naming center sa Shanghai noong Nobyembre 2003, at kasalukuyan naming pinag-aaralan ang pagbubukas ng mga center sa Beijing, Guangzhou, at ilan pang pangunahing lungsod sa Tsina.

Gaano katagal ang paghahanda para makapasok sa merkadong ito?

Inabot ako ng isang taon para magsaliksik, maghanap ng pinakamahusay na lugar, at buuin ang tamang mga miyembro ng team at ang mga detalye ng set-up – kumpara sa ibang lungsod, mas matagal ang naging proseso ng paghahanda para sa Shanghai. Itinuturing namin ang proseso ng paghahanda bilang pinakamahalaga at pinakaestratehikong proseso sa anumang plano sa negosyo, kaya naglaan kami ng panahon at pagsisikap upang matiyak na mailalagay namin ang aming sarili sa niche market sa mapagkumpitensyang negosyong ito. Tulad ng sa industriya ng hotel kung saan may iba’t ibang star rating ang mga hotel, mayroon ding iba’t ibang grado ng serviced office na babagay sa bulsa ng lahat. Tinatawag namin ang aming sarili na five-star boutique serviced office. Sa pinakamataas na bahagi ng merkado sa industriya, limitado ang suplay dahil sa limitadong prime commercial real estate gayundin gayundin ang mga kwalipikadong lokal na suporta at pamamahala.

Paano naihahambing ang merkado rito sa ibang lungsod sa Asya?

Kumukulo at kapana-panabik ang Tsina habang bumabangon pa lamang ang ibang pangunahing lungsod sa Asya. Dati ay mahigit 50 serviced office center ang nasa Singapore bago ang krisis pang-ekonomiya sa Asya, ngunit bumaba na ang bilang kasabay ng ekonomiya. Sa loob ng wala pang tatlong buwan mula nang magtayo kami rito, umabot na sa kamangha-manghang 65 porsiyento ang aming occupancy rate. Mataas ang demand dito sa lungsod na ito, ngunit mataas din ang gastos sa operasyon. Sa tingin ko, ang Shanghai ay isa sa pinakamahal na lungsod sa mundo para magpatakbo ng operasyong may mataas na antas ng serbisyo. Ang pangunahing hamon ay ang paggawang tubo ng mga kaakit-akit na oportunidad sa negosyo sa kabila ng ganito kataas na gastos sa operasyon.

Ano ang hinahanap ninyo sa mga miyembro ng staff?

Ang aming staff ang susi sa aming tagumpay. Lahat ng aming manager at miyembro ng team ay multilingual at multicultural. Magastos ang pag-recruit at pagpapanatili ng staff na ganito kahusay. May karanasan sila sa pakikitungo sa mga kliyente mula sa iba’t ibang bansa; kasinghalaga ng pagsasalita ng wika ang pag-unawa sa lokal na kultura.

Sino ang inyong pangunahing mga kliyente?

Kabilang sa aming mga kliyente ang mga multinasyonal tulad ng ANZ, Dell, ExxonMobil, Hutchinson, KPMG at Mitsubishi. Sa Shanghai, binubuo ang listahan ng aming kliyente ng napakaiba-ibang industriya at nasyonalidad – kabilang ang mga sektor gaya ng manufacturing, IT, langis at gas, telekomunikasyon, at maging ang industriya ng entertainment. Isa itong magandang kombinasyon na sumasalamin sa umuunlad na ekonomiya. Noong araw, ganito rin ang halo sa iba naming center sa ibang lokasyon, ngunit ngayon sa Jakarta halimbawa, karamihan sa aming kliyente ay mula sa sektor ng langis at gas, at hindi na kasing-iba-iba ng dati ang halo.

Paano naapektuhan ng mga pagsulong sa teknolohiya ang inyong negosyo?

Pinag-isip kami nitong muli sa aming mga estratehiya at itinulak kaming magdagdag ng mga bagong feature at gamitin ang pinakabagong teknolohiya. Dati ay sapat na ang simpleng pagbibigay ng telepono, ngunit ngayon, halos pangunahing pangangailangan na ang isang telephone system na may unified messaging system. May pagpipilian at kalayaan na ngayon ang mga kliyente na ma-access ang kanilang mga tawag saanman sa mundo, anumang oras ng araw. Halos hindi na maaaring mawala para sa bawat kliyente ang mabilis at maaasahang internet access. Namuhunan kami hangga’t kinakailangan upang maibigay ang pinakamahusay sa kasalukuyan; lahat ng aming common area ay may wireless internet connection; handa ang aming boardroom para sa tele/video-conference; at katuwang namin ang Reuters para sa napapanahong balita buong araw at gabi – na maa-access mismo rito sa aming boardroom. Lahat ng ito ay nagdaragdag sa aming gastos sa pamumuhunan.

Anong mga trend ang nag-aambag sa paglago ng inyong sektor?

Ngayon, may hilig ang malalaking multinasyonal na i-outsource ang lahat, kabilang ang kanilang pangangailangan sa espasyo ng opisina. Maraming kumpanya ang hindi na naniniwala sa mabigat na pamumuhunan ng kapital at oras, lalo na ang mga nasa sektor ng IT. Karamihan sa mga kumpanya ngayon ay mas gugustuhing hindi na magtayo ng kanilang imprastraktura mula sa simula. Dito mahalaga ang economies of scale at dito kami pumapasok. Sa mga serviced office, maraming flexibility lalo na’t puno ng kawalang-katiyakan ang mundo ngayon.

Nakikita ba ninyong biglang dadami ang mga kakumpitensya sa susunod na ilang taon?

Oo, ngunit ito ay negosyong nangangailangan ng tunay na kaalaman at kasanayan. Napakakaunti ng mga tauhang may sapat na karanasan at kadalubhasaan sa pamamahala sa merkado. Ang isang mahusay na management team ay mabubuo lamang sa pamamagitan ng mga taon ng pagsasanay at coaching. At hangga’t hindi pa mas madaling makuha ang mga di-nahahawakang yamang ito, hindi ko inaasahan ang malaking pagdami ng mga kakumpitensya. Sapat pa rin ang laki ng pie para paghati-hatian.